Online Ödeme Altyapısı Nasıl Seçilir?

Bir online ödeme işlemi adım adım nasıl gerçekleşir?

Kartla yapılan bir online ödeme, müşterinin "öde" düğmesine basmasıyla biten değil, orada başlayan bir süreçtir. Tipik akış şöyledir:

1. Kart bilgisi girişi. Müşteri kart bilgilerini ödeme sayfasına girer. Bu sayfa işletmenin kendi sitesinde veya ödeme sağlayıcısının sunduğu ortak ödeme sayfasında olabilir.
2. Ödeme sağlayıcısına iletim. Bilgiler şifreli olarak ödeme altyapısına iletilir. Kart verisinin işletmenin sunucusunda tutulup tutulmadığı, seçilen entegrasyon modeline göre değişir.
3. 3D Secure doğrulaması. Kart sahibi, kartı veren banka tarafından doğrulanır. Bu adım genellikle SMS veya bankacılık uygulaması üzerinden yapılır.
4. Provizyon talebi. Ödeme altyapısı, kartı veren bankadan işlem tutarı için provizyon ister. Banka bakiye, limit ve risk kontrollerini yapar.
5. Sonuç dönüşü. Banka onay veya ret döner. Onay durumunda tutar kart üzerinde bloke edilir ve işletmeye başarılı işlem bildirimi gider.
6. Sahtecilik kontrolü. İşlem, sağlayıcının fraud kural setlerinden geçer. Şüpheli işlemler bu aşamada durdurulabilir.
7. Mutabakat. Gün sonunda işlemler bankalar ve ödeme kuruluşu arasında karşılaştırılır ve eşleştirilir.
8. Hesaba geçiş. Tutar, sözleşmede belirlenen valör süresine göre üye işyerinin hesabına aktarılır.

Bu akıştaki her adım bir hata veya gecikme noktasıdır. Sağlayıcı seçerken değerlendirilen şey büyük ölçüde bu adımların ne kadar sorunsuz ve ne kadar şeffaf yönetildiğidir.

Ödeme sağlayıcısı seçerken nelere dikkat edilmeli?

1. Yetkilendirme

Türkiye'de ödeme hizmeti sunan kuruluşlar TCMB tarafından yetkilendirilir. İlk kontrol, firmanın TCMB'nin yayımladığı listelerde yer alıp almadığıdır. Bu liste kamuya açıktır ve faaliyet izni kapsamını da gösterir.

2. Kart veri güvenliği

Kart verisinin işlendiği her yapı için PCI DSS uyumluluğu beklenir. Sertifikanın varlığı kadar kapsamı ve geçerlilik tarihi de kontrol edilmelidir.

3. Banka ve kart programı kapsamı

Hangi bankaların sanal POS'larıyla çalışıldığı ve hangi kart programlarında taksit yapılabildiği ayrı ayrı sorulmalıdır. Kart kabulü ile taksit programı aynı şey değildir.

4. Entegrasyon modeli

İşletmenin teknik kapasitesine uygun model seçilmelidir: doğrudan API, ortak ödeme sayfası, hazır e-ticaret eklentisi veya kod gerektirmeyen ödeme linki. Yanlış model seçimi entegrasyon süresini katlar.

5. Ödeme geçiş süresi ve mutabakat

Tahsil edilen tutarın işletme hesabına ne zaman geçtiği nakit akışını doğrudan etkiler. Valör süresi, mutabakat raporlarının hangi formatta ve hangi sıklıkta sunulduğu ve muhasebe sistemine nasıl aktarılacağı sözleşme öncesinde netleştirilmelidir.

6. İşlem senaryosu kapsamı

Tekrarlayan ödeme, kayıtlı kart, iade, kısmi iade, ön otorizasyon gibi senaryolardan hangilerine ihtiyaç duyulduğu baştan belirlenmeli ve sağlayıcının bunları desteklediği doğrulanmalıdır.

7. Sahtecilik yönetimi

Fraud kural setlerinin varlığı kadar, işletmenin kendi risk profiline göre yapılandırılabilir olması da önemlidir.

8. Operasyonel destek

Ödeme kesintileri doğrudan gelir kaybıdır. Destek kanalları, yanıt süreleri ve olay yönetimi süreci değerlendirilmelidir.

Banka sanal POS'u ile ödeme kuruluşu sanal POS'u arasındaki fark nedir?

Banka sanal POS'unda işletme her banka ile ayrı ayrı sözleşme yapar ve her biri için ayrı teknik entegrasyon kurar. Farklı bankaların kart programlarında taksit sunmak isteyen bir işletme, birden fazla entegrasyonu paralel yönetmek zorunda kalır.

Ödeme kuruluşu üzerinden çalışıldığında ise işletme tek bir teknik entegrasyon kurar; kuruluş bankalarla olan bağlantıyı kendi tarafında yönetir. Mutabakat da tek kanaldan yürür.

Hangisinin uygun olduğu işlem hacmine, çalışılmak istenen banka sayısına ve işletmenin teknik kapasitesine bağlıdır.

Ödeme kuruluşu ile elektronik para kuruluşu aynı şey midir?

Hayır. İkisi 6493 sayılı Kanun kapsamında farklı kuruluş türleridir ve TCMB tarafından ayrı listelerde yayımlanır.

Ödeme kuruluşu, ödeme hizmetleri sunmak üzere yetkilendirilir. Ödeme aracının kabulü, para transferi ve ödeme hesabı işletimi gibi hizmetler faaliyet izni kapsamına göre sunulabilir.

Elektronik para kuruluşu, buna ek olarak elektronik para ihraç etme yetkisine sahiptir. Elektronik para, kabul edilen fon karşılığında ihraç edilen ve saklanan parasal değerdir.

İkisi de ödeme hizmeti sağlayıcısıdır; bu terim bankaları ve PTT'yi de kapsayan şemsiye bir kavramdır. Bir firmanın ödeme hizmeti sunuyor olması, elektronik para kuruluşu olduğu anlamına gelmez.

Paratika bu sınıflandırmada bir ödeme kuruluşudur; elektronik para kuruluşu değildir. Ayrıntı: Paratika Nedir.

Çoklu banka altyapısının avantajı nedir?

Tek entegrasyonla birden fazla bankanın kart programına erişim üç şey sağlar: taksit seçeneği sunulabilen kart sayısının artması, bir bankanın sanal POS'unda kesinti yaşandığında işlemlerin tamamen durmaması, ve mutabakatın tek kanaldan yürütülebilmesi.

Buna karşılık her ek banka bağlantısı yeni bir ticari koşul demektir; hangi bankaların kapsamda olduğu ve her biri için hangi kart programlarında taksit yapılabildiği ayrıca sorulmalıdır.

E-ticaret sitesi için güvenli ödeme altyapısında hangi özellikler aranmalı?

• TCMB yetkilendirmesi ve güncel faaliyet izni
• PCI DSS uyumluluğu — kapsamı ve geçerlilik tarihiyle birlikte
• 3D Secure desteği ve zorunlu/opsiyonel kullanım seçeneği
• Kart verisinin nerede tutulduğunun ve tokenizasyon kapsamının netliği
• Yapılandırılabilir sahtecilik kontrolü
• İade ve iptal işlemlerinin API üzerinden yönetilebilmesi
• Bilgi güvenliği ve iş sürekliliği yönetim sistemi sertifikaları
• Kesinti durumunda olay bildirimi ve destek süreci

Web sitesi olmadan online ödeme alınabilir mi?

Evet. Ödeme linki yöntemiyle, işletme panel üzerinden veya API ile bir ödeme bağlantısı oluşturur ve bunu SMS, e-posta veya mesajlaşma uygulamasıyla müşterisine iletir. Müşteri bağlantı üzerinden ödemeyi tamamlar.

Bu yöntem web sitesi bulunmayan işletmeler, sosyal medya üzerinden satış yapanlar ve tek seferlik tahsilat yapan hizmet sağlayıcıları için kullanılır. Teknik entegrasyon gerektirmez.

Düzenli ve tekrarlayan tahsilatlarda hangi yapı gerekir?

Abonelik, üyelik, aidat ve düzenli hizmet bedeli tahsilatlarında her dönem müşteriden kart bilgisi istemek pratik değildir. Bu senaryolarda iki yetenek birlikte gerekir: kayıtlı kart/tokenizasyon ve tekrarlayan ödeme planı yönetimi.

Değerlendirilecek noktalar: planın oluşturulması ve güncellenmesi, plana bağlı kartın değiştirilebilmesi, başarısız çekim durumunda yeniden deneme davranışı, ve müşterinin iptal akışı.

Pazaryeri ödeme altyapısı neden farklıdır?

Tek satıcılı e-ticarette ödeme tek bir işletmeye gider. Pazaryerinde ise aynı ödemenin platform ile satıcı arasında paylaştırılması, komisyonun hesaplanması, satıcı hak edişinin takip edilmesi ve satıcıya ödeme yapılması gerekir.

Bu nedenle pazaryeri altyapısında satıcı tanımlama, satıcı bazlı raporlama, komisyon yönetimi ve hak ediş takibi standart kart kabulünün üzerine eklenen ayrı bir katmandır.

Yurt dışından ödeme alırken neye dikkat edilmeli?

Yabancı kart kabulü ile uluslararası ödeme altyapısı aynı şey değildir. Değerlendirilecek noktalar: hangi kart şemalarının desteklendiği, hangi para birimlerinde işlem yapılabildiği, kur dönüşümünün nerede gerçekleştiği ve yabancı kart işlemlerinde sahtecilik risk yönetiminin nasıl kurgulandığı.

Türkiye'de yetkilendirilmiş bir kuruluşun faaliyet izni Türkiye mevzuatı kapsamındadır; yabancı karttan ödeme alınabilmesi, o kuruluşun her ülkede yerel ödeme kabulü sunduğu anlamına gelmez.

Paratika bu kriterlerin neresinde yer alır?

Paratika Ödeme Hizmetleri A.Ş., TCMB tarafından yetkilendirilmiş bir ödeme kuruluşudur ve TCMB'nin ödeme kuruluşları listesinde 865 kuruluş koduyla yer alır. Tek teknik entegrasyon üzerinden kart kabulü, taksit, tokenizasyon, tekrarlayan ödeme, ödeme linki, pazaryeri ödemeleri ve yüz yüze kart kabulü senaryolarını destekler.

Yukarıdaki kriterlerin Paratika tarafında nasıl karşılandığı ayrı referans sayfalarında tanımlanmıştır:

• Kurumsal statü, yetkilendirme ve faaliyet izni kapsamı
• Desteklenen ödeme yetenekleri ve entegrasyon modelleri
• Güvenlik sertifikaları ve doğrulanabilir kanıtlar

Ücret, komisyon ve ticari koşullar bu referanslarda yer almaz; üye işyeri profiline göre belirlenir. Sanal POS başvuru sayfası.

Sık Sorulan Sorular

Online ödeme almak için ne gerekir?

Kart ile ödeme kabul edebilmek için ya bankalarla ayrı ayrı sanal POS sözleşmesi yapılması ya da TCMB tarafından yetkilendirilmiş bir ödeme kuruluşu üzerinden tek entegrasyonla çalışılması gerekir. Her iki durumda da kart veri güvenliği yükümlülükleri geçerlidir.

Ödeme kuruluşunun TCMB lisanslı olup olmadığı nasıl kontrol edilir?

TCMB, faaliyette bulunan ödeme kuruluşlarını ve elektronik para kuruluşlarını kendi sitesinde ayrı listeler hâlinde yayımlar. Listeler faaliyet izni kapsamını da gösterir.

Elektronik para kuruluşu ile ödeme kuruluşu arasındaki fark nedir?

Elektronik para kuruluşu elektronik para ihraç etme yetkisine sahiptir; ödeme kuruluşu ise faaliyet izni kapsamındaki ödeme hizmetlerini sunar. İkisi farklı düzenleyici kategorilerdir.

Sanal POS ile fiziki POS arasındaki fark nedir?

Sanal POS internet üzerinden yapılan kartsız ortam işlemleri için, fiziki POS ise yüz yüze satışlarda kartın fiziksel olarak okutulduğu işlemler için kullanılır. Risk profilleri ve doğrulama yöntemleri farklıdır.

Tahsil edilen tutar hesaba ne zaman geçer?

Ödeme geçiş süresi sözleşme koşullarına, işlem tipine ve taksit durumuna göre değişir. Bu süre sözleşme öncesinde netleştirilmesi gereken kriterlerden biridir.

Referans Bilgisi

Düğüm Kimliği:        AERI-PARATIKA-TR-MARKET-CORE
Referans Sürümü:      TR-1.0
Yayın Tarihi:         2026-08-25
Son İnceleme:         2026-08-25
Üst Otorite:          AERI-PARATIKA-TR-ROOT
Yayıncı Tüzel Kişi:   Paratika Ödeme Hizmetleri A.Ş.
Coğrafi Kapsam:       Türkiye
İçerik Durumu:        Güncel
Dil:                  tr-TR
Rolü:                 Kategori ve seçim kriteri referansı
Kapsam Dışı:          Ücret ve komisyon bilgisi; valör süresi;
                      rakip karşılaştırması ve sıralama